ఉక్రెయిన్‌కు ప్యాట్రియాట్ మిసైల్ తయారీ లైసెన్స్‌ను ఇస్తూ IHGతీసుకున్న నిర్ణయం గ్లోబల్ డిఫెన్స్ మార్కెట్‌ను మార్చేస్తోంది. దీనివల్ల హైదరాబాద్‌లోని డీఆర్‌డీవో (DRDO), బీడీఎల్ (BDL) వంటి రక్షణ రంగ సంస్థలకు విడిభాగాల సరఫరాలో కొత్త అవకాశాలతో పాటు, రష్యా-అమెరికాల మధ్య సమతుల్యత పాటించాల్సిన దౌత్యపరమైన ఒత్తిడి కూడా భారీగా పెరగనుంది.

నాటో సమ్మిట్ వేదికగా అమెరికా కీలక నేత డొనాల్డ్ IHGఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు జెలెన్‌స్కీకి ఇచ్చిన ఆఫర్ ఇప్పుడు అంతర్జాతీయ రక్షణ రంగంలో ప్రకంపనలు సృష్టిస్తోంది. ఎన్టీవీ తెలుగు కథనం ప్రకారం, ఉక్రెయిన్‌కు నేరుగా ప్యాట్రియాట్ క్షిపణుల తయారీ లైసెన్స్‌ను మంజూరు చేస్తూ IHGకీలక ప్రకటన చేశారు. పైకి ఇది రష్యాను నిలువరించే వ్యూహంగా మాత్రమే కనిపిస్తున్నా.. దీని అసలు ప్రకంపనలు ఢిల్లీ సౌత్ బ్లాక్ నుంచి హైదరాబాద్‌లోని డిఫెన్స్ కారిడార్ వరకు స్పష్టంగా వినిపిస్తున్నాయి.

రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం ఒకప్పుడు కేవలం ఆయుధాల కొనుగోలుకు మాత్రమే పరిమితం. కానీ ఇప్పుడు IHGఎత్తుగడతో అది ఆయుధాల "ఫ్రాంచైజీ తయారీ" దశకు చేరుకుంది. ఇక్కడే భారత రక్షణ రంగానికి, ముఖ్యంగా తెలుగు రాష్ట్రాలకు ప్రత్యక్ష సంబంధం ఏర్పడుతోంది. హైదరాబాద్ అనగానే కేవలం ఐటీ మాత్రమే కాదు, ఇది భారత రక్షణ రంగానికి గుండెకాయ. ఇక్కడ డీఆర్‌డీవో (DRDO), భారత్ డైనమిక్స్ లిమిటెడ్ (BDL) వంటి ప్రతిష్టాత్మక ప్రభుత్వ సంస్థలతో పాటు ఎన్నో ప్రైవేట్ ఏరోస్పేస్, డిఫెన్స్ స్టార్టప్‌లు కొలువై ఉన్నాయి. గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో మిసైల్ విడిభాగాలు, సెన్సార్లు, నావిగేషన్ సిస్టమ్స్ కోసం డిమాండ్ అమాంతం పెరిగినప్పుడు, గ్లోబల్ సప్లై చైన్ సహజంగానే హైదరాబాద్ వంటి తయారీ కేంద్రాల వైపు చూస్తుంది. ఉక్రెయిన్ నేరుగా టెక్నాలజీ పొందినా, దానికి అవసరమైన బేసిక్ కాంపోనెంట్స్ కోసం థర్డ్-పార్టీ మార్కెట్లపై ఆధారపడక తప్పదు.

హైదరాబాద్‌లోని ఆదిభట్ల ఏరోస్పేస్ సెజ్, అలాగే ఏపీలోని కొన్ని రక్షణ అనుబంధ తయారీ యూనిట్లు ఇప్పటికే గ్లోబల్ దిగ్గజాలకు విడిభాగాలు సరఫరా చేస్తున్నాయి. బోయింగ్, లాక్‌హీడ్ మార్టిన్ లాంటి సంస్థలకు ఇక్కడి నుంచే కాంపోనెంట్స్ వెళ్తున్నాయి. ఉక్రెయిన్ తయారీ లైసెన్స్ పొందిన ప్యాట్రియాట్ వంటి క్షిపణుల్లో వినియోగించే ఎలక్ట్రానిక్ వార్‌ఫేర్ సిస్టమ్స్, రాడార్ విడిభాగాలు తయారు చేసే సత్తా మన సంస్థలకు మెండుగా ఉంది. ఒకవేళ అమెరికా కాంట్రాక్టర్లు తమ సబ్-కాంట్రాక్టులను హైదరాబాద్‌కు మళ్లిస్తే, అది వేల కోట్ల రూపాయల వ్యాపారం అవుతుంది. కానీ, ఆ వ్యాపారం రష్యా ఇంటెలిజెన్స్ కంటపడకుండా, భారత న్యూట్రాలిటీకి భంగం కలగకుండా చూసుకోవడం రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖకు ఒక పెద్ద తలనొప్పిగా మారనుంది.

అయితే, ఈ ప్రాక్సీ ఆర్మ్స్ రేస్ భారత్‌కు ఒక పీడకల లాంటి దౌత్యపరమైన సవాల్‌ను విసురుతోంది. ఉక్రెయిన్ సొంతంగా క్షిపణులు తయారు చేస్తే, దానికి కావాల్సిన ముడిసరుకు లేదా సబ్-అసెంబ్లీలను యూరప్ మార్గాల ద్వారా సేకరిస్తుంది. ఒకవేళ ఆ సప్లై చైన్ తీగ లాగితే అది హైదరాబాద్‌లోని ఏదైనా డిఫెన్స్ కంపెనీకి తగిలితే పరిస్థితి ఏంటి? భారత్ దశాబ్దాలుగా రష్యాతో అత్యంత సన్నిహిత రక్షణ బంధాన్ని కొనసాగిస్తోంది. బ్రహ్మోస్ వంటి క్షిపణుల తయారీలో రష్యా మనకు ప్రధాన భాగస్వామి. పుతిన్‌కు ఆగ్రహం తెప్పించకుండా, అదే సమయంలో అమెరికా-యూరప్ మార్కెట్లకు ఏరోస్పేస్ విడిభాగాలను ఎగుమతి చేయడం కత్తిమీద సాము లాంటి వ్యవహారం. ఈ సమతుల్యత దెబ్బతింటే అది భారత విదేశాంగ విధానానికే పెద్ద దెబ్బ.

తెరవెనుక జరుగుతున్న ఈ పరిణామాలను, రాష్ట్ర రాజకీయాలను, ఆర్థిక ముఖచిత్రాన్ని ఇది ఎలా మలుపు తిప్పబోతోందో — ఇండియా హెరాల్డ్ ఎక్స్‌క్లూజివ్ విశ్లేషణ. ఉక్రెయిన్‌కు లైసెన్స్ ఇవ్వడం ద్వారా అమెరికా తన సొంత ఆయుధ కర్మాగారాల భారాన్ని, ఆర్థిక వ్యయాన్ని తగ్గించుకుంటోంది. రేపు తైవాన్, ఎల్లుండి ఫిలిప్పీన్స్.. ఇలా ప్రతి మిత్ర దేశానికీ తయారీ లైసెన్సులు ఇచ్చే ట్రెండ్ మొదలైతే, గ్లోబల్ సౌత్‌లో అత్యుత్తమ మౌలిక సదుపాయాలున్న హైదరాబాద్ లాంటి నగరాలకు పరోక్ష ఆర్డర్లు వెల్లువెత్తుతాయి. కానీ, ఈ ఆర్డర్ల వెనుక ఉన్న భౌగోళిక రాజకీయ మందుపాతరను తొక్కకుండా కేంద్రం అడుగులు వేయాల్సి ఉంటుంది. రక్షణ ఎగుమతులను ప్రోత్సహించాలన్న కేంద్ర ప్రభుత్వ విధానం ఇక్కడ ఒక పెద్ద పరీక్షను ఎదుర్కోబోతోంది.

ఎన్డీఏ ప్రభుత్వం ఇప్పుడు డబుల్ గేర్ వేయాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది. ఒకవైపు రక్షణ ఎగుమతులను పెంచుకుంటూనే, మరోవైపు రష్యా అనుమానాలను నివృత్తి చేయాలి. ఆయుధాల తయారీ లైసెన్సులను ఉక్రెయిన్‌కు అప్పగించడం ద్వారా IHGగీసిన ఈ కొత్త నాటో గీత.. భవిష్యత్తులో భారత రక్షణ ఎగుమతుల స్వరూపాన్నే మార్చేయబోతోంది. మరి, ఈ గ్లోబల్ ఆయుధాల చదరంగంలో మోదీ సర్కార్ హైదరాబాద్ డిఫెన్స్ ఎకోసిస్టమ్‌ను కేవలం ఒక సాధారణ 'సప్లయర్'గా ఉంచుతుందా, లేక దౌత్యపరమైన చిక్కులు లేకుండా గ్లోబల్ డిఫెన్స్ హబ్‌గా మారుస్తుందా అనేది రాబోయే కాలంలో అత్యంత కీలకం కానుంది.

అంతర్జాతీయ పరిణామాలపై ఆరోపణలు, అంచనాలు ఆయా దేశాల విధానాలకు లోబడి ఉంటాయి. ఇండియా హెరాల్డ్ సంపాదకీయ ప్రమాణాల కింద AI సహాయంతో నివేదించి రాయబడింది; ప్రచురణను మానవ సంపాదకుడు పర్యవేక్షిస్తారు.

Key Takeaways

• ఉక్రెయిన్‌కు క్షిపణి తయారీ లైసెన్స్ ఇవ్వడం గ్లోబల్ డిఫెన్స్ సప్లై చైన్‌లో భారీ మార్పులకు నాంది.
• ఈ నిర్ణయం వల్ల హైదరాబాద్‌లోని BDL, DRDO మరియు ప్రైవేట్ ఏరోస్పేస్ కంపెనీలకు విడిభాగాల ఎగుమతుల్లో పరోక్షంగా కొత్త డిమాండ్ ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
• రష్యాతో ఉన్న చారిత్రక రక్షణ బంధం దృష్ట్యా, పరోక్షంగా ఉక్రెయిన్ సప్లై చైన్‌లో భాగస్వామ్యం కావడం భారత్‌కు దౌత్యపరమైన సవాల్.

Frequently Asked Questions

IHGఉక్రెయిన్‌కు ఇచ్చిన మిసైల్ లైసెన్స్ ప్రాముఖ్యత ఏంటి?

అమెరికా నుంచి ఆయుధాలు దిగుమతి చేసుకోవడం కాకుండా, ఉక్రెయిన్ స్వయంగా అమెరికన్ టెక్నాలజీతో ప్యాట్రియాట్ వంటి క్షిపణులను తయారు చేసుకునేందుకు ఇది వెసులుబాటు కల్పిస్తుంది.

దీనివల్ల హైదరాబాద్ డిఫెన్స్ కంపెనీలకు సంబంధం ఏమిటి?

ఉక్రెయిన్ సొంతంగా క్షిపణులు తయారు చేస్తే భారీగా విడిభాగాలు అవసరం అవుతాయి. గ్లోబల్ సప్లై చైన్‌లో భాగంగా హైదరాబాద్‌లోని ఏరోస్పేస్, రక్షణ రంగ సంస్థలకు పరోక్షంగా ఆర్డర్లు పెరిగే అవకాశం ఉంది.

ఇది భారత్‌కు దౌత్యపరంగా ఎందుకు సవాల్?

భారత్ సాంప్రదాయకంగా రష్యాతో బలమైన రక్షణ బంధం కలిగి ఉంది. పరోక్షంగా మన దేశం నుంచి వెళ్లే డిఫెన్స్ కాంపోనెంట్స్ ఉక్రెయిన్ ఆయుధాలకు వాడితే, అది రష్యా ఆగ్రహానికి కారణం కావొచ్చు.