హఫీజ్ సయీద్‌ను భారత్ రప్పించలేకపోతోందన్న విమర్శలకు కేంద్రం చెక్ పెడుతోంది. పహల్గామ్ ఉగ్రదాడి కేసులో ఎన్ఐఏ కోర్టు వారెంట్ జారీ చేయడంతో.. కొత్త చట్టాల్లోని 'ట్రయల్ ఇన్ ఆబ్సెన్షియా' (నిందితుడు లేకపోయినా విచారణ) నిబంధన ద్వారా అతనికి భారత న్యాయస్థానంలో శిక్ష ఖరారు చేయనున్నారు. ఈ తీర్పుతో అంతర్జాతీయ వేదికలపై పాకిస్థాన్‌ను కార్నర్ చేయడమే మోదీ సర్కార్ అసలు లక్ష్యం.

దశాబ్దాలుగా భారత ప్రభుత్వాలపై ఉన్న అతిపెద్ద విమర్శ.. "హఫీజ్ సయీద్ లాంటి మోస్ట్ వాంటెడ్ ఉగ్రవాదులు పాకిస్థాన్‌లో దర్జాగా తిరుగుతున్నా మనం ఏమీ చేయలేకపోతున్నాం" అని. కానీ, ఇప్పుడు ఆ వాదన పాతబడిపోయింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం తన స్ట్రాటజీని పూర్తిగా మార్చేసింది. పహల్గామ్ ఉగ్రదాడి కేసులో లష్కరే తోయిబా (LeT) చీఫ్ హఫీజ్ సయీద్‌పై జాతీయ దర్యాప్తు సంస్థ (ఎన్ఐఏ) ప్రత్యేక కోర్టు నాన్-బెయిలబుల్ వారెంట్ జారీ చేసింది. ఇది కేవలం ఒక సాధారణ కోర్టు ప్రక్రియ కాదు.. పాక్ మెడకు దౌత్యపరమైన ఉచ్చు బిగించే సరికొత్త న్యాయ అస్త్రం.

'ది ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్', 'ది హిందూ' కథనాల ప్రకారం.. జమ్మూ కశ్మీర్‌లోని పహల్గామ్‌ ఉగ్రదాడికి సంబంధించి ఎన్ఐఏ దాఖలు చేసిన ఛార్జిషీట్‌లో హఫీజ్ సయీద్‌ను ప్రధాన నిందితుడిగా చేర్చారు. ఈ దాడికి పాల్పడిన 'ది రెసిస్టెన్స్ ఫ్రంట్' (టీఆర్ఎఫ్) వాస్తవానికి లష్కరే తోయిబా ముసుగు సంస్థ మాత్రమేనని, కశ్మీర్ లోయలో ఉగ్రవాదాన్ని పెంచేందుకు సయీద్ స్వయంగా ఫండింగ్ చేశాడని ఎన్ఐఏ స్పష్టం చేసింది. ఈ పక్కా ఆధారాలతోనే న్యాయస్థానం వారెంట్ జారీ చేసింది. అయితే, పాకిస్థాన్ ఎటూ అతన్ని విచారణకు అప్పగించదు. మరి ఈ వారెంట్ వల్ల ఉపయోగం ఏంటి? ఇక్కడే అసలు వ్యూహం దాగి ఉంది.

పొలిటికల్ పల్స్

గత ప్రభుత్వాలు కేవలం ఆధారాలతో కూడిన డోసియర్లు (dossiers) ఇచ్చి పాకిస్థాన్‌ను చర్యలు తీసుకోమని కోరేవి. కానీ పాక్ వాటిని బుట్టదాఖలు చేసేది. ఇప్పుడు కొత్త క్రిమినల్ చట్టాలు (భారతీయ నాగరిక్ సురక్షా సంహిత - బీఎన్ఎస్ఎస్) అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత జరుగుతున్న ఈ పరిణామం వెనుక ఉన్న అసలు ఎత్తుగడను ఇండియా హెరాల్డ్ ముందుగానే పసిగట్టింది. ఈ చట్టాల్లోని అత్యంత కీలకమైన 'ట్రయల్ ఇన్ ఆబ్సెన్షియా' (నిందితుడి గైర్హాజరీలో విచారణ) నిబంధన ప్రకారం.. దేశం దాటి పారిపోయిన లేదా దాక్కున్న నేరస్థుడు కోర్టుకు హాజరుకాకపోయినా, సాక్ష్యాధారాలను బట్టి అతనికి శిక్ష ఖరారు చేసే పూర్తి అధికారం భారత న్యాయస్థానాలకు ఉంది.

పైకి కనిపిస్తున్న ఈ కోర్టు విచారణ వెనుక ఉన్న అసలు రాజకీయ, దౌత్య వ్యూహాన్ని ఇండియా హెరాల్డ్ నిక్కచ్చిగా విశ్లేషిస్తోంది. ఒకసారి భారత న్యాయస్థానం హఫీజ్ సయీద్‌ను దోషిగా నిర్ధారించి అధికారికంగా శిక్ష విధిస్తే.. ఆ తీర్పు కాపీ పట్టుకుని భారత్ నేరుగా ఐక్యరాజ్యసమితి, ఫైనాన్షియల్ యాక్షన్ టాస్క్ ఫోర్స్ (ఎఫ్ఏటీఎఫ్) వేదికల ముందుకు వెళ్తుంది. "మా దేశ అత్యున్నత కోర్టులో శిక్ష పడిన ఒక ఉగ్రవాదికి పాకిస్థాన్ ప్రభుత్వమే ఆశ్రయం ఇస్తోంది" అని అధికారికంగా నిలదీస్తుంది.

ఢిల్లీ దౌత్య, రాజకీయ వర్గాల్లో జరుగుతున్న బలమైన చర్చ ప్రకారం.. ఇది కేవలం ఒక టెస్ట్ కేసు మాత్రమే. ఈ 'ట్రయల్ ఇన్ ఆబ్సెన్షియా' ప్రయోగం సక్సెస్ అయితే, దావూద్ ఇబ్రహీం, మసూద్ అజార్ లాంటి వాళ్లకు కూడా ఇదే తరహాలో శిక్షలు ఖరారు చేసి పాకిస్థాన్‌ను గ్లోబల్ డిఫాల్టర్‌గా నిలబెట్టాలనేది మోదీ సర్కార్ మాస్టర్ ప్లాన్. (జాతీయ భద్రతా వర్గాల్లో జరుగుతున్న చర్చ ఆధారంగా అందిన సమాచారం ఇది). అంటే, పాకిస్థాన్ సయీద్‌ను అప్పగించాల్సిన అవసరం లేదు. అతన్ని అక్కడే దాచుకున్నా.. సయీద్ ఒక 'కన్విక్టెడ్ టెర్రరిస్ట్' అవుతాడు. చట్టాలనే ఆయుధాలుగా మార్చుకున్న ఈ కొత్త దౌత్య యుద్ధంలో, పాకిస్థాన్ తనను తాను ఎలా కాపాడుకుంటుంది అన్నదే ఇప్పుడు అసలు ప్రశ్న.

ఈ రిపోర్ట్ న్యాయస్థానాల పరిధిలో ఉన్న అంశాలను ప్రస్తావిస్తోంది. కోర్టులో తుది తీర్పు వచ్చే వరకు ఆరోపణలు నిరూపితం కానట్టే భావించాలి.

ఇండియా హెరాల్డ్ సంపాదకీయ ప్రమాణాలకు లోబడి ఏఐ సహాయంతో ఈ ఆర్టికల్ రాయబడింది. దీన్ని ఎడిటోరియల్ టీమ్ పర్యవేక్షించింది.

Key Takeaways

• పహల్గామ్ ఉగ్రదాడి కేసులో హఫీజ్ సయీద్‌ను ప్రధాన కుట్రదారుడిగా ఎన్ఐఏ పేర్కొంది.
• కొత్త క్రిమినల్ చట్టాల (బీఎన్ఎస్ఎస్) ద్వారా నిందితుడు లేకుండానే విచారణ జరిపే అవకాశం భారత్‌కు దక్కింది.
• సయీద్‌కు శిక్ష ఖరారైతే.. ఆ తీర్పు ఆధారంగా ఎఫ్ఏటీఎఫ్ (FATF) వేదికగా పాకిస్థాన్‌ను భారత్ కార్నర్ చేయనుంది.

Frequently Asked Questions

'ట్రయల్ ఇన్ ఆబ్సెన్షియా' అంటే ఏంటి?

నేరస్థుడు విచారణకు హాజరుకాకపోయినా, దేశం విడిచి పారిపోయినా.. అతని గైర్హాజరీలోనే సాక్ష్యాధారాలను పరిశీలించి శిక్ష ఖరారు చేసే న్యాయ ప్రక్రియను 'ట్రయల్ ఇన్ ఆబ్సెన్షియా' అంటారు.

హఫీజ్ సయీద్‌పై ఎన్ఐఏ కోర్టు వారెంట్ ఎందుకు జారీ చేసింది?

జమ్మూ కశ్మీర్‌లోని పహల్గామ్ ఉగ్రదాడికి సయీద్ నిధులు సమకూర్చాడన్న పక్కా ఆధారాలతో ఎన్ఐఏ ఛార్జిషీట్ దాఖలు చేసింది. దీని ఆధారంగానే కోర్టు ఈ వారెంట్ జారీ చేసింది.