అమెరికా 250వ బర్త్డే — సి-17 నుంచి అపాచీల వరకు ఇండియా-యూఎస్ రక్షణ బంధం వెనుక అసలు గుట్టు ఏంటి?
అమెరికా తన 250వ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం జరుపుకుంటున్న వేళ, ఇండియా-యూఎస్ రక్షణ సంబంధాలు అత్యున్నత స్థాయికి చేరాయి. ఒకప్పుడు ఆంక్షలు విధించిన అమెరికా, నేడు సి-17 గ్లోబ్మాస్టర్ల నుంచి అపాచీ హెలికాప్టర్లు, సముద్ర నిఘా విమానాల వరకు అత్యాధునిక ఆయుధాలను భారత్కు అందిస్తోంది. ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో చైనాను అడ్డుకోవడమే లక్ష్యంగా ఈ వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం బలోపేతమైంది.
సరిగ్గా రెండున్నర శతాబ్దాల క్రితం స్వేచ్ఛా వాయువులు పీల్చుకున్న అమెరికా, నేడు తన 250వ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవాన్ని (జూలై 4, 2026) ఘనంగా జరుపుకుంటోంది. ఈ చారిత్రక తరుణంలో ప్రపంచ భౌగోళిక రాజకీయాల్లో అత్యంత ఆసక్తికరమైన మార్పు ఒకటుంది. ఒకప్పుడు 1998 పోఖ్రాన్ అణు పరీక్షల సమయంలో భారత్పై కఠిన ఆంక్షలు విధించిన అదే అమెరికా, నేడు ఇండియా-యూఎస్ రక్షణ సంబంధాలు చారిత్రక స్థాయికి చేరాయి అనడానికి సి-17 గ్లోబ్మాస్టర్ల నుంచి అపాచీల వరకు జరిగిన ఒప్పందాలే సజీవ సాక్ష్యం.
గత రెండు దశాబ్దాల్లో రెండు దేశాల మధ్య రక్షణ బంధం కేవలం కొనుగోలుదారు-విక్రేత స్థాయి నుంచి 'మేజర్ డిఫెన్స్ పార్టనర్' స్థాయికి ఎదిగింది. భారత వైమానిక దళానికి వెన్నెముకగా మారిన సి-17 రవాణా విమానాలు, శత్రువుల గుండెల్లో రైళ్లు పరిగెత్తించే అపాచీ (AH-64E) ఎటాక్ హెలికాప్టర్లు, చినూక్ హెవీ-లిఫ్ట్ ఛాపర్లు, సముద్ర తీరప్రాంతాల్లో నిఘా నేత్రాలుగా మారిన పీ-8ఐ పోసిడాన్ విమానాలు.. ఇవన్నీ ఈ వ్యూహాత్మక బంధానికి ప్రతీకలు.
రెండు దశాబ్దాల క్రితం పరిస్థితిని ఒక్కసారి ఊహించుకోండి. రష్యా ఆయుధాలపైనే దాదాపు 70 శాతం ఆధారపడిన భారత సైన్యం, ఇప్పుడు పాశ్చాత్య దేశాల సాంకేతికతను ఒడిసిపట్టుకుంటోంది. అమెరికా 250వ బర్త్డే వేడుకల సమయంలో ఈ మార్పును గమనిస్తే, ఇది ఒక రాత్రిలో జరిగిన అద్భుతం కాదు. 2005లో కుదిరిన రక్షణ ముసాయిదా ఒప్పందం నుంచి, 2016లో లాజిస్టిక్స్ ఎక్స్ఛేంజ్ మెమోరాండం ఆఫ్ అగ్రిమెంట్ (LEMOA) వరకు అడుగడుగునా వ్యూహాత్మక అడుగులు పడ్డాయి. ఈ ఒప్పందాల వల్లే నేడు భారత నౌకలు, విమానాలు అమెరికా స్థావరాల్లో ఇంధనం నింపుకునే వెసులుబాటు కలిగింది.
ఇన్సైడ్ టాక్
అయితే ఈ ఆయుధాల సరఫరా వెనుక వ్యాపార కోణం కంటే వ్యూహాత్మక కోణమే ఎక్కువ ఉందన్నది డిఫెన్స్ వర్గాల్లో వినిపిస్తున్న మాట. ఇండో-పసిఫిక్ ప్రాంతంలో చైనా ఆధిపత్యాన్ని అడ్డుకోవాలంటే ఆసియాలో భారత్ను మించిన బలమైన సైనిక శక్తి మరొకటి లేదని పెంటగాన్కు స్పష్టంగా తెలుసు. అందుకే, గతంలో ఎన్నడూ లేని విధంగా అత్యంత సున్నితమైన ఎంక్యూ-9బీ (MQ-9B) సీగార్డియన్ డ్రోన్లను అందించడమే కాకుండా, తేజస్ ఫైటర్ జెట్ల కోసం జిఈ-ఎఫ్414 (GE-F414) ఇంజిన్ల సాంకేతిక బదిలీకి అమెరికా గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చింది.
ఈ భౌగోళిక రాజకీయ చదరంగం వెనుక ఉన్న అసలు ఎత్తుగడను ఇండియా హెరాల్డ్ ముందుగానే పసిగట్టింది. ఇది కేవలం ఆయుధాలు అమ్ముకునే ఎత్తుగడ కాదు, చైనాకు చెక్ పెట్టేందుకు రెండు ప్రజాస్వామ్య దేశాలు కలిసి ఆడుతున్న మైండ్ గేమ్. ఇటీవల కుదిరిన ఇనిషియేటివ్ ఆన్ క్రిటికల్ అండ్ ఎమర్జింగ్ టెక్నాలజీ (iCET) ఒప్పందం ఈ బంధాన్ని మరో స్థాయికి తీసుకెళ్లింది. కేవలం యుద్ధ విమానాలు మాత్రమే కాకుండా, అంతరిక్షం, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ రంగాల్లో కూడా ఇరు దేశాలు కలిసి అడుగులు వేస్తున్నాయి.
రాబోయే పదేళ్లలో ఈ బంధం మరింత బలపడి, కేవలం దిగుమతులకే పరిమితం కాకుండా భారత్లోనే సంయుక్త ఆయుధోత్పత్తికి దారి తీయబోతోంది. అమెరికా తన 250 ఏళ్ల ప్రయాణాన్ని సింహావలోకనం చేసుకుంటున్న ఈ వేళ, భారత్తో ఉన్న రక్షణ బంధమే ఈ శతాబ్దపు అత్యంత కీలకమైన భాగస్వామ్యంగా మారబోతోందని వాషింగ్టన్ వర్గాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
ఇండియా హెరాల్డ్ సంపాదకీయ ప్రమాణాల కింద AI సహాయంతో నివేదించి రాయబడింది; ప్రచురణను మానవ సంపాదకుడు పర్యవేక్షిస్తారు.
More from IHG Herald
Key Takeaways
- 1998లో పోఖ్రాన్ అణు పరీక్షల సమయంలో భారత్పై ఆంక్షలు విధించిన అమెరికా, నేడు అతిపెద్ద రక్షణ భాగస్వామిగా మారింది.
- సి-17 గ్లోబ్మాస్టర్లు, అపాచీలు, చినూక్ హెలికాప్టర్లతో భారత వైమానిక, నావికా దళాల సామర్థ్యం అమాంతం పెరిగింది.
- కేవలం ఆయుధాల విక్రయాలకే పరిమితం కాకుండా జిఈ-ఎఫ్414 ఇంజిన్ల వంటి సాంకేతిక బదిలీకి అమెరికా అంగీకరించడం చారిత్రాత్మకం.
By the Numbers
- గత రెండు దశాబ్దాల్లో ఇండియా-యూఎస్ మధ్య జరిగిన రక్షణ ఒప్పందాల విలువ సుమారు $25 బిలియన్లు దాటింది.
- అమెరికా తన 250వ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం జరుపుకుంటున్న జూలై 4, 2026 నాటికి రెండు దేశాల మధ్య రక్షణ బంధం 'మేజర్ డిఫెన్స్ పార్టనర్' స్థాయికి చేరింది.